Đi hiệu sách hay tìm trên mạng, bạn sẽ gặp hàng chục cuốn sách học tiếng Nga. Bài này giúp bạn chọn đúng loại sách cho từng giai đoạn: một giáo trình chính, một sách ngữ pháp, một cuốn từ điển – thế là đủ cho 1–2 năm đầu.
Chọn sách theo trình độ
| Trình độ | Bạn cần | Không cần vội |
|---|---|---|
| A0 – mới bắt đầu | Giáo trình có audio, bảng chữ cái, phát âm | Sách ngữ pháp dày, từ điển lớn |
| A1 – A2 | Giáo trình chính + sách bài tập ngữ pháp + từ điển nhỏ | Sách luyện thi B1, sách chuyên ngành |
| B1 trở lên | Sách ngữ pháp đầy đủ, sách luyện đề TORFL, sách đọc | — |
Giáo trình chính (học theo bài)
Các giáo trình dưới đây được dùng rộng rãi để dạy tiếng Nga cho người nước ngoài. Sách viết hoàn toàn bằng tiếng Nga, nên phù hợp nhất khi có người hướng dẫn hoặc đã học xong bảng chữ cái.
- «Доро́га в Росси́ю» (Đường đến nước Nga) – bộ giáo trình nhiều cấp độ, từ sơ cấp đến B1, nổi tiếng với hệ thống bài tập ngữ pháp rõ ràng. Nhiều trường ở Việt Nam và Nga dùng.
- «Пое́хали!» (S. Chernyshov, A. Chernyshova, NXB Zlatoust) – giáo trình hiện đại, nhiều hội thoại, phù hợp người lớn tự học có giáo viên đi kèm.
- «Ру́сский язы́к: 5 элеме́нтов» (NXB Zlatoust) – bộ sách theo cấp độ A1 – B2, bám sát chuẩn TORFL.
- «The New Penguin Russian Course» (Nicholas J. Brown) – giải thích bằng tiếng Anh, hợp với người đọc tiếng Anh tốt muốn tự học ngữ pháp.
Nếu chưa đọc được tiếng Nga, hãy bắt đầu với lộ trình chặng A0 (giải thích bằng tiếng Việt, có phát âm) trong 3–4 tuần, rồi mới mở giáo trình tiếng Nga.
Sách ngữ pháp tiếng Nga
- «Грамма́тика ру́сского языка́ в упражне́ниях и коммента́риях» (O. I. Glazunova, NXB Zlatoust) – sách bài tập ngữ pháp có giải thích, rất hợp để luyện 6 cách và động từ.
- Nhiều người học Việt Nam tìm đến các cuốn ngữ pháp tiếng Nga viết bằng tiếng Việt, ví dụ của tác giả Vũ Đình Vị – tiện cho người mới vì giải thích bằng tiếng mẹ đẻ.
Mẹo: đừng đọc sách ngữ pháp từ đầu đến cuối. Hãy tra đúng chủ điểm bạn đang học. Phần tóm tắt trực quan có ở sơ đồ ngữ pháp tiếng Nga.
Từ điển Nga – Việt
- Từ điển Nga – Việt của nhóm tác giả K. M. Alikanov và cộng sự là bộ từ điển kinh điển, được tái bản nhiều lần.
- Khi học online, ưu tiên từ điển có dấu trọng âm và phát âm. Kho từ vựng Puskin có trọng âm, nghĩa tiếng Việt, bảng biến đổi và câu ví dụ cho từng từ.
Tài liệu miễn phí và hợp pháp
Bạn sẽ thấy nhiều file PDF giáo trình chia sẻ trên mạng. Phần lớn là bản sao chép không được phép của nhà xuất bản. Puskin không chia sẻ các file này; thay vào đó, bạn có thể dùng:
- Bài học, flashcard, đề luyện miễn phí trên Puskin.
- Đề mẫu TORFL do các trung tâm khảo thí công bố.
- Tài liệu học tiếng Nga miễn phí trên các trang chính thức về tiếng Nga và du học Nga.
Cách học với sách cho hiệu quả
- Một giáo trình chính: học hết bài này mới sang bài khác, làm hết bài tập.
- Nghe audio đi kèm trước khi đọc bài, đọc to theo.
- Chép từ mới vào flashcard kèm trọng âm để ôn lại hằng ngày.
- Kiểm tra định kỳ bằng đề luyện để biết mình đang ở đâu.
Câu hỏi thường gặp
Người mới bắt đầu nên mua sách gì?
Một giáo trình có audio (ví dụ «Поехали!» hoặc «Дорога в Россию») và một từ điển Nga – Việt nhỏ. Sách ngữ pháp mua sau khi học xong 2–3 tháng đầu.
Tự học bằng sách được không?
Được, nhưng phát âm là phần khó tự học bằng sách. Hãy kết hợp sách với tài liệu có audio và công cụ chấm phát âm.
Có sách học tiếng Nga bằng tiếng Việt không?
Có một số sách ngữ pháp và từ điển viết cho người Việt. Giáo trình giao tiếp hiện đại phần lớn viết bằng tiếng Nga.